Efekty uszkodzenia rdzenia kręgowego

uszkodzenie rdzenia kręgowego

Uszkodzenie rdzenia kręgowego może spowodować kalectwo.

Uszkodzenie rdzenia kręgowego może nastąpić w wielu różnych sytuacjach. Najczęściej uraz ten następuje na skutek wydarzenia gwałtownego: wypadku samochodowego, pobicia, wypadku w domu czy w pracy. Często uszkodzenie rdzenia kręgowego jest wynikiem brawury, a przykład w momencie skakania na główkę do nieznanych akwenów.

Ciągłość rdzenia może być przerwana również w czasie niektórych operacji, choć jest to stosunkowo rzadka sytuacja.  Uszkodzenie rdzenia może być spowodowane również przez inne czynniki, takie jak zakażenie komórek nerwów kręgu, ucisków na rdzeń kręgowy,  choroby takie jak stwardnienie rozsiane czy rozszczep kręgosłupa.  Głównym skutkiem uszkodzenia rdzenia kręgowego jest  trwałe kalectwo bądź też częściowa utrata czucia i ruchomości poniżej miejsca urazu. Innymi skutkami urazu rdzenia kręgowego mogą być także problemy z nietrzymaniem moczu i kału, problemy z erekcją, słabsze mięśnie lub ich paraliż. Pojawić się mogą dolegliwości  bólowe oraz trudności w oddychaniu.

Uszkodzenie rdzenia kręgowego może być częściowe, na przykład przy stłuczeniach lub wstrząśnięciach, kiedy to czynność ruchowa jest zaburzona lub osłabiona, ale po kilku dniach wszystko wraca do normy. Całkowite przerwanie rdzenia kręgowego związane jest z niemożnością odczuwania poniżej miejsca urazu. Jeżeli podejrzewamy uraz kręgosłupa, na przykład w momencie wypadku samochodowego, to nie należy przenosić poszkodowanego do momentu przybycia pogotowia ratunkowego, chyba, że występuje zagrożenie życia.

Czym są ortezy i kiedy się je stosuje?

ortezy

Orteza jest wygodniejsza niż gips.

Ortezy to aparaty ortopedyczne, które stabilizują kończynę, zastępując gips. Dzięki nim uniknąć można nakładaniu opatrunku gipsowego. Ortezy stabilizują staw poprzez jego unieruchomienie czy też ograniczenie ruchomości. Mają zastosowanie w przypadku skręceń, zwichnięć i innych urazów. Stosowane są także w przypadku chorób reumatycznych oraz schorzeń o podłożu neurologicznym, w wyniku których dochodzi do upośledzenia pracy stawu.

Konieczność zastosowania ortezy zleca lekarz, po przebadaniu pacjenta i ocenieniu, czy orteza będzie w jego wypadku najlepszym rozwiązaniem. Nie każdy bowiem uraz może być podstawą do zamienienia gipsu na ortezę. Ponadto pacjent musi być świadomy, że w przypadku noszenia ortezy musi się stosować do zaleceń specjalisty, by spełniła ona swoje zadanie. Ortezy można podzielić na sztywne, półsztywne i miękkie. Rodzaj ortezy zależy od schorzenia bądź urazu i jest dobierany przez lekarza w celu osiągnięcia jak najlepszego rezultatu.

Ortezy są wygodniejsze i lżejsze niż opatrunek gipsowy, łatwiejsze do utrzymania w czystości oraz pozwalają na wczesne zapoczątkowanie rehabilitacji, co jest bardzo ważne. Jednocześnie warto zauważyć, że orteza nie zastąpi rehabilitacji, jest tylko pomocą w procesie powrotu do zdrowia. Odciążenie stawu pozwala również na zmniejszenie ilości farmakologicznych środków przeciwbólowych. Dla pełnego powrotu do zdrowia niezbędna jest kompleksowa rehabilitacja, obejmująca między innymi kinezyterapię.

Galwanizacja

galwanizacja

Galwanizacja jest stosowana także w kosmetyce.

Kolejnym rodzajem zabiegów z wykorzystaniem prądu elektrycznego jest galwanizacja. Wraz z jonoforezą jest ona częścią galwanoterapii. Różnica polega na tym, że w jonoforezie oprócz prądu wykorzystywana jest również dysocjacja elektrolityczna, dzięki której odpowiednie leki są przekazywane w chore miejsce. Tymczasem w galwanizacji używa się jedynie prądu stałego. Działanie prądu zależne jest od elektrody. W zależności od tego, która elektroda jest czynna (czyli przez którą przenoszony jest prąd), można osiągnąć różne działanie. Anoda ma działanie przeciwbólowe oraz uspokajające, zaś katoda pobudza miejsce wokół którego jest przyłożona, poprawiając ukrwienie i trofikę tkanek. Elektrody mogą być ułożone poprzecznie lub podłużnie w stosunku do siebie, przy czym ułożeniu podłużnym penetracja jest płytsza.

Galwanizacja stosowana jest między innymi w przypadku nerwobólów, zaburzeń krążenia obwodowego, porażenia wiotkiego, chorób zwyrodnieniowych (w obrębie stawów, kończyn i kręgosłupa), zapalenia nerwów. Stosuje się ją także w przypadku utrudnionego zrostu kostnego.

Z galwanizacji, podobnie jak z jonoforezy, nie wszyscy mogą korzystać. Nie jest ona wskazana jako metoda rehabilitacji dla osób z rozrusznikiem serca, w ciąży czy z chorobą nowotworową. Przeciwwskazania to także ostre stany zapalne, wypryski, owrzodzenia, rany na skórze, zakrzepy oraz zaburzenia czucia. Podobnie jak jonoforeza, galwanizacja powinna być stosowana seriami, po 10 – 20 zabiegów, wykonywanych codziennie lub co drugi dzień. Fizykoterapeuta powinien nadzorować pacjenta przez cały czas trwania zabiegu.

Jonoforeza

jonoforeza

Jonoforeza pozwala na przezskórne podawanie leków.

Jonoforeza to metoda fizjoterapii polegająca na wprowadzaniu leków do ciała człowieka poprzez jego skórę lub śluzówkę. Wykorzystuje się w niej urządzenia, które emitują prąd stały. Roztwór leku, który ma być przekazany do chorej tkanki, umieszcza się pod elektrodą w zależności od polaryzacji jonu. W jonoforezie stosowane są jedynie te leki, które ulegają dysocjacji elektrolitycznej, jednak pomimo tego możliwości jej zastosowania są dosyć duże. Ten sposób dawkowania leków jest o wiele skuteczniejszy niż smarowanie nimi skóry, gdyż jony są niejako wtłaczane pod skórę, a następnie przekazywane do chorego miejsca. W jonoforezie mogą być stosowane duże dawki leków, które przy doustnym przyjmowaniu, mogłyby naruszyć równowagę w żołądku.

Zabiegi jonoforezy zlecane są przez lekarza, najczęściej w seriach kilku lub kilkunastu zabiegów. Fizjoterapeuta wykonujący zabieg przykłada elektrody z podkładem lekowym w miejsca, gdzie powinno przeniknąć lekarstwo, np. kolano czy nadgarstek. Następnie ustawia prąd, pytając, czy pacjent odczuwa mrowienie w miejscu przyłożenia elektrody, co jest normalną reakcją. Czas trwania zabiegu wynosi około 20 minut.

Jonoforeza może być stosowana przy różnorodnych dolegliwościach. Stosuje się ją przy bliznach, stanach zapalnych skóry, owrzodzeniach, grzybicy paznokci, nerwobólach, a także przy urazach (zwłaszcza u sportowców). Jonoforeza może być również stosowana przy stanach zapalnych oka. Przeciwwskazania do tego zabiegu to choroba nowotworowa, ciąża, posiadanie rozrusznika serca, jak również uczulenie na leki stosowane w czasie zabiegu (np. na penicylinę czy neomycynę.)

Przeciwbólowe działanie TENS

TENS

TENS ma szerokie zastosowanie w łagodzeniu dolegliwości bólowych.

Skrót TENS pochodzi od angielskiego wyrażenia Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation, oznaczającego przezskórną stymulację nerwów. Metoda ta stosowana jest w elektrostymulatorach, które wysyłają impulsy elektryczne o niskiej amplitudzie do nerwów obwodowych. Impuls przewodzony jest przez skórę. Impulsy TENS o wyższej częstotliwości blokują impulsy nerwowe, które „niosą” informację o bólu do mózgu. W momencie ich zablokowania informacja nie dociera do mózgu, więc zastosowanie tej metody jest zasadne w momencie konieczności działania przeciwbólowego.

Z kolei impulsy o niższej częstotliwości (lub też krótkie impulsy, zwane burst) powodują wydzielanie się naturalnych związków przeciwbólowych, czyli beta-endorfin. Tak więc TENS nie leczy przyczyny bólu, lecz wpływa na zmniejszenie jego odczuwania. Metoda TENS ma wiele zalet. Przede wszystkim można ją stosować w domu, gdyż urządzenia nie są drogie, a można obsługiwać je samodzielnie.

TENS stosowany jest w różnych rodzajach bólów, między innymi w bólach pooperacyjnych oraz fantomowych, bóle o charakterze neurogennym, bóle przewlekłe, naczyniowe, menstruacyjne, bóle kręgosłupa. TENS znajduje zastosowanie także w łagodzeniu bólu w czasie porodu. Choć TENS nie zastąpi farmakoterapii w leczeniu bólu, to jednak ma duży wpływ na długość czasu stosowania leków przeciwbólowych. Dzięki współdziałaniu TENS i leczenia farmakologicznego można zminimalizować oddziaływanie leków na organizm.

Strona 2 z 812345...Ostatnia »